Organ bağışı nedir?
Organı kötü çalışan veya hiç çalışmayan insanlar bazen organ nakli ile tedavi edilebilirler. Organ nakli için bir donör organına ihtiyaç vardır. Organ bağışı tam olarak nedir?
Organ bağışı nedir?
Organlar, vücudunuzun kalp ve akciğerler gibi önemli parçalarıdır. Her organın kendine has bir görevi vardır. Organlar birlikte vücudunuzun düzgün çalışmasını ve yaşamanızı sağlarlar. Organ bağışında, bir kişi organını, organı (iyi) çalışmayan birine verir.
Organ veren kişiye organ donörü denir. Organ bağışında donör neredeyse her zaman hayatını kaybetmiş kişidir. Bazen bir kişi hayattayken organ bağışında bulunur. Buna canlı bağış denir. Canlı bağış sadece bir kişi böbreğini veya karaciğerinin bir kısmını bağışlarsa mümkündür. Hayatınızı kaybettiğinizde şu organları bağışlayabilirsiniz: karaciğer, kalp, akciğerler, pankreas, ince bağırsak ve böbrekler.
Organ bağışı ne içindir?
Ölümünden sonra organlarını bağışlayan biri, çok hasta olan diğer insanlara yardım eder. Bu insanlar ancak akciğer, karaciğer veya kalp gibi bir donör organı alırlarsa yaşamaya devam edebilirler. Bir ameliyat sırasında doktor, sağlıklı donör organını hasta kişinin vücuduna yerleştirir. Buna organ nakli denir.
Hollanda'da her yıl yaklaşık 1.400 kişi donör organı almaktadır. Organ nakline ihtiyacı olan insan sayısı, mevcut donör organlarından fazladır. Bu nedenle 1.500'den fazla insanın bulunduğu bir bekleme listesi vardır.
'Nakil ile Lorenzo yeniden doğdu'
Bebek Lorenzo, canlı bir donörden gelen karaciğer sayesinde yaşıyor.
Lorenzo'nun hikayesini oku
Herkes organ bağışlayabilir mi?
Birinin organ bağışlayıp bağışlayamayacağı birçok farklı faktöre bağlıdır. Örneğin, birinin organ bağışlayabilmesi için her zaman hastanede hayatını kaybetmesi gerekir. Ayrıca organların nakil için yeterince iyi durumda olması gerekir. Bir doktor, kişinin ölümü sırasında organların uygun olup olmadığını kontrol eder.
Organ bağışı hakkında sıkça sorulan sorular
Bir hastalığınız varsa organ donörü olabilir misiniz?
Evet, hasta olsanız veya ilaç kullansanız bile ölümünüzden sonra organ donörü olabilirsiniz. İlaç kullanımı veya bir hastalık, hangi organları bağışlayabileceğinizi etkileyebilir. Bir doktor, organ donörünün ölümü sırasında her zaman hangi organların nakil için uygun olduğuna bakar.
Bir kişi kaç yaşına kadar organ bağışçısı olabilir?
Organ naklinde yaş genellikle o kadar önemli değildir. Bağış, doğumdan çok ileri yaşlara kadar yapılabilir. En önemli şey, organların nakil için yeterince sağlıklı olup olmadığıdır. Birisi organ bağışında bulunabilecek durumdaysa, bir doktor bunu inceler.
Sağlıksız yaşasam bile organ bağışında bulunabilir miyim?
Evet, sağlıksız bir yaşam tarzınız olsa bile bazen yine de organ bağışında bulunabilirsiniz. Bekleme listesindeki biri için zamanında bir donör organ bulunamazsa, o hasta hayatını kaybeder. Bu durumda, örneğin bir sigara kullanıcısının akciğerleri, hastanın kendi hasta akciğerlerinden daha iyi olabilir. Alkol kullanan birinin karaciğeri de bazen bir karaciğer hastasına yardımcı olabilir. Bir doktor, organ ve dokuların nakil için uygun olup olmadığını önceden inceler.
Öldükten sonra organlarımı kime bağışlayacağımı kendim seçebilir miyim?
Hayır, öldükten sonra organlarınızın veya dokularınızın kime verileceğini kendiniz seçemezsiniz. Yasalar bu şekilde düzenlenmiştir. Bunun bir nedeni, Hollanda'da herkesin aynı sağlık hizmetine erişebilmesi gerektiğidir. Bir organ, bekleme listesinde organa en çok ihtiyacı olan ve organın en uyumlu olduğu hastaya gider.
Donör olma ihtimalim nedir?
Donör Kaydı'nda bağış izni olan herkes donör olmaz. Ölümden sonra birinin bağış yapabilme ihtimali o kadar yüksek değildir. Donör Kaydı'nda izni olan birinin ölümünden sonra organ bağışçısı olma ihtimali sadece 200'de 1'dir. Organ bağışının sık gerçekleşmemesinin çeşitli nedenleri vardır. Bir organ bağışçısının her zaman bir hastanenin yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) hayatını kaybetmesi ve bir makineye bağlı olarak solunum desteği alıyor olması gerekir. Ayrıca organların nakil için uygun olması şarttır.