Canlı donörlük hakkında sıkça sorulan sorular
Canlı donörlük, hayatta olan bir donörün, ihtiyacı olan hasta birine organ bağışlamasıdır. Burada canlı donörlükle ilgili sıkça sorulan soruların yanıtlarını bulabilirsiniz.
Tek bir böbrekle veya karaciğerinizin bir kısmı olmadan yaşayabilir misiniz?
Tek bir sağlıklı böbrekle iyi bir yaşam sürebilirsiniz. Kalan böbrek, alınan böbreğin işlevinin bir kısmını üstlenir. Toplam böbrek fonksiyonunuz, iki böbreğiniz varken sahip olduğunuz kapasitenin yaklaşık yüzde 65 ila 75'i olur. Bu fazlasıyla yeterlidir. Böbrek bağışlayan çoğu insan, iki böbreği varken hissettiği ile arasında hiçbir fark olmadığını belirtir. Ayrıca ilaç kullanmanıza veya özel bir diyet uygulamanıza gerek kalmaz.
Bir kişi karaciğerinin bir kısmını bağışladığında, bu kısım yaklaşık altı hafta içinde tekrar büyür. Karaciğer daha sonra ameliyat öncesindeki gibi normal şekilde çalışır. Karaciğer bağışında cerrah safra kesesini de alır. Safra kesesi yağların sindirilmesine yardımcı olur. Safra kesesi olmadan da iyi yaşayabilirsiniz, ancak bazen diyetinizi ayarlamanız gerekebilir.
Böbrek veya karaciğerinizin bir kısmını bağışladığınızda para alır mısınız?
Hollanda'da böbrek veya karaciğerinizin bir kısmını bağışlayarak para kazanamazsınız.Canlı donörlük her zaman gönüllü ve ödemesiz olmalıdır. Bağış karşılığında büyük hediyeler de alamazsınız.
Canlı donörlükte masraflarınızın karşılanmasını talep edebilirsiniz. Ameliyat öncesi ve sonrası yaptığınız masraflar için geri ödeme alırsınız. Örneğin seyahat masrafları veya ek çocuk bakımı gibi. Donör bu masraf tazminatınıHollanda Nakil Vakfı'ndan (Nederlandse Transplantatie Stichting)talep edebilir.
Canlı donörlüğün avantajları ve dezavantajları nelerdir?
Canlı donörlüğün avantajları ve dezavantajları vardır. Organ bağışlayıp bağışlamamaya karar vermeden önce bunları bilmeniz önemlidir.Avantajlar ve dezavantajlar hakkında daha fazla bilgi edinin.
Böbrek bağışından sonra iyileşme süreci ne kadar sürer?
Böbrek bağışladıktan sonra iyileşmenizin tam olarak ne kadar süreceği kişiden kişiye değişir. Donör olarak ilk haftalarda dinlenmeli ve fiziksel işlerden kaçınmalısınız. Örneğin ağır kaldırmamanız gerekir ve evde yardıma ihtiyaç duyarsınız. Donörler ortalama olarak ameliyattan altı hafta sonra büyük ölçüde iyileşmiş olurlar. Yorgunluk şikayetleri daha uzun sürebilir; bu durum kişiden kişiye çok değişir. Kendinizi bağış öncesindeki gibi hissetmeniz genellikle bir ila üç ay sürer.
Hastanedeki tedavi ekibi, bağış sonrası iyileşme süreci hakkında size daha fazla bilgi verebilir.
İleride benim de bir böbreğe ihtiyacım olursa ne olur?
Eğer bir böbrek bağışçısı olarak ileride sizin de bir bağış böbreğe ihtiyacınız olursa, vefat etmiş bir donörden alınacak böbrek için bekleme listesinde öncelik hakkınız olur.Diğer tüm hastalar için olduğu gibi, bekleme listesine alınmanız ancak yapılan tetkikler sonucunda naklin mümkün olduğunun belirlenmesi durumunda gerçekleşir. Bu kural sadece Eurotransplant'a üye ülkelerde yapılan böbrek bağışları için geçerlidir.
Hayattayken nasıl organ bağışında bulunulur?
Hayattayken bir böbreğinizi veya karaciğerinizin bir kısmını bağışlamak istiyorsanız, belirli şartları yerine getirmeniz gerekir. Ayrıca ameliyat olabilecek kadar sağlıklı olmalısınız. Hayattayken nasıl donör olabileceğiniz hakkında daha fazla bilgi için size en yakın üniversite hastanesine başvurabilirsiniz.